Tác dụng cực hay của chè thái nguyên

Ở Việt Nam cũng như nhiều nước trên thế giới, từ xa xưa đã biết dùng chè (chè tân cương tại hà nội ) để pha hãm làm nước uống hàng ngày, trở thành tập tục và đi vào nghệ thuật ẩm thực dùng trong giao tiếp, tiệc tùng v.v… là nguồn vui trong sinh hoạt đời sống không thể thiếu.

Cây chè có tên khoa học Camellia sinensis, họ chè. Nước ta có hai loại chè, chè Việt Nam (Camellia vietnamensis) và chè Bắc (Camellia Tonkinensis). Chè được trồng và mọc tự nhiên tại các vùng đồi núi phía Bắc, nhiều ở Lạng Sơn và Hà Giang.

Thành phần hóa học của chè chủ yếu là tanin chiếm 10-20%, cafeine 1-6%. Ngoài ra còn chứa theophyline, theobsonine và xanthine. Trong tanin của chè thành phần chủ yếu là gallorfl, epigalocatahol, galloy – L – epiecitecline và L – epicatechol. Để tồn tại cafeine đã kết hợp với tanin. Hàm lượng cafein cao ở lá chè non. Khi chè lên men thì hàm lượng cafein lại càng tăng cao hơn. Hương thơm của chè chính là lượng tinh dầu thơm có ở chè 0,6%. Khi sao khô chỉ còn lại 0,006%. Tinh dầu thơm của chè đó là chất volatile oils. Trong chè còn chứa các chất như triterpenoid, saporin, cagenin – ở triterpenoid và saponin có Theasapogenol E và theafolisaponin – hàm lượng vitamin C có khoảng 130-180mg%, một lượng nhỏ caroten, flavolnoid, flavolnoid querutin và kaemplerol. Những chất này kết hợp với flavolnoid và acid gallic để tạo thành một số este…

Nhờ các thành phần hóa học có trong chè mà nó đã có nhiều tác dụng phòng và chữa bệnh. Chẳng hạn chất cafeine tác dụng lên hệ thần kinh trung khu gây hưng phấn tinh thần, tư duy hoạt bát. Có khả năng hồi phục sức khỏe nhanh sau khi lao động mệt mỏi chỉ cần uống một cốc nước chè đường pha thêm chút sữa. Cafeine làm tăng cường co bóp cơ vân, làm hạn chế hấp thụ canxi ở ruột, làm ức chế tái hấp thu của ống nhỏ thận gây lợi niệu. Làm tăng cường sự phân tiết trong dạ dày vì vậy khi mắc bệnh đường tiêu hóa không nên uống nhiều nước chè.

Theo Đông y chè vị đắng, ngọt, hơi chua, hàn, không độc, tác dụng vào gan, lách, phổi, thận.

Cafeine cùng với theophyline trực tiếp gây hưng phấn tâm trạng, kích thích mao mạch làm hưng phấn trung khu vận động huyết quản. Chất theophyline của chè còn làm nhão cơ trơn vì thế dùng để chữa chứng đau gan và hô hấp hổn hển.

Nhưng khi dùng nhiều chè lại gây mất ngủ, làm tim đập mạnh, đau đầu, ù tai hoa mắt… nên không dùng quá nhiều chè trong ngày.

Nước chè còn tác dụng ức chế kìm hãm sự phát triển của vi khuẩn kháng khuẩn, đặc biệt đối với lị trực trùng nhờ chất tanin có trong nước chè. Nước chè xanh có hiệu nghiệm hơn chè khô.

Gần đây, Fujiki cùng nhiều nhà khoa học Nhật Bản, các nhà khoa học thuộc Viện hàn lâm Hoàng gia Anh đã công bố nước chè xanh ngăn chặn sự phát triển các loại ung thư gan, ung thư dạ dày vì ở chè có chất gallat epigallocatecline là hợp chất chính chống ung thư.

Ngoài ra còn thấy chè có tác dụng làm giảm huyết áp, trị bệnh hoại huyết và phong thấp nặng. Làm mau lành các vết thương, lở loét… Nước chè có khả năng phòng chống ung thư nhờ các chất như theophyline, cafeine, Theobronine có trong chè xanh, chè khô nên đã kích thích tế bào cơ thể sinh sản ra Interferon trong máu. Chính chất này đã ức chế sự phát triển và phân chia của các tế bào ung thư. Vì vậy hàng ngày uống 10 chén nước chè trở lên thì có khả năng phòng chống ung thư. Do đó có thể sử dụng nước chè uống rộng rãi trong các nhà máy xí nghiệp độc hại để dự phòng ung thư và thải độc.

Hạt chè cũng chứa saponin, khi thủy phân saponin có chất théasapogenin A, B, C và camellia sapogenol C, A, camelliasapogenol II cùng ít hóa hợp chất flavonol, mầm của hạt chè chứa theanin. Hạt chè vị đắng, hàn, có ít độc. Theo sách “Cây thuốc Trung Quốc” dùng làm thuốc chữa cho người hen suyễn khó thở, chỉ dùng hạt tốt mới thu hoạch trong năm. Dùng hạt chè cùng cây bách hợp 2 thứ bằng nhau, nghiền nhỏ trộn đều làm thành viên hoàn uống với nước sôi để nguội ngày 2 lần mỗi lần chừng 2-3gam. Chữa trị ho có đờm, thở hổn hển, thở gấp dùng hạt rang lên xay nghiền nhỏ trộn với bột nếp rồi uống với nước chín.

Rễ chè có stachyos, raffinose, saccharose, glucose, fructose và một lượng nhỏ hợp chất phenol, cũng theo sách “Cây thuốc Trung Quốc” dùng để chữa lở loét miệng: Dùng rễ 50-100gam rửa sạch sao lên rồi nấu kỹ lấy nước uống trong ngày.

Chữa bệnh đau tim: thỉnh thoảng thấy nhói vùng tim, nhịp tim không đều lấy rễ cây chè già với rễ cây me rừng mỗi thứ 50g, rễ cây thiên thảo 12-15g cả ba cho vào sắc uống. Uống mỗi tuần 6 ngày dùng liên tục 4 tuần. Quá trình uống sẽ thấy đi tiểu tăng lượng, ăn ngủ tốt, cơn đau dịu dần, nhịp tim ổn định.

Chữa vẩy nến: Rễ 50-100gam cắt ngắn từng đoạn 3-5cm cho vào sắc đặc lấy nước rửa ngoài, ngày uống 3-4 lần lúc đói.

Ngoài ra còn chữa trị nhiều bệnh khác, nhiều bài viết đã đề cập đến nên xin không nhắc lại.

Vậy cây chè lại trở thành dược liệu quý giúp con người chữa được nhiều bệnh. Ở nước ta chè sẵn và dễ kiếm dễ tìm. Mong rằng mọi người sử dụng tốt trong ngày hè một cách hợp lý và khoa học.

nguồn: internet

Đậm đà hương vị chè tân cương thái nguyên

Mỗi một địa phương lại có một sản vật riêng không lẫn vào đâu được và là niềm tự hào vô bờ với bao tâm hồn Việt Nam. Đến với miền đất “đồng khởi” Bến Tre ta nghiêng mình dưới những bóng dừa bạt ngàn tươi mát. Hướng lòng mình về đất tổ Hùng Vương ta thấy mọi bộn bề của bể đời giường như tan biến giữa rừng cọ xòe bóng mát như ôm ấp, như trở che mỗi tấc đất linh thiêng với biết bao con người ưu tú. Rừng cọ đó, nay ta không thể không nhắc đến đồi chè, những đồi chè của  “Thủ Đô gió ngàn” một thương hiệu chè nổi tiếng được trồng ở mảnh đất Chè Tân Cương Thái Nguyên, nổi danh cả nước và là niềm tự hào của mảnh đất Thái Nguyên với bạn bè trong nước và quốc tế.

Hương vị chè cũng như nói lên nỗi niềm của biết bao con người đã dày công vun đắp lên những nương chè là niềm tự hào của cảnh sắc tự nhiên, là niềm tự hào của mỗi vùng đất hay là của cả một Dân tộc. Vị trà chát và đắng đặc trưng như được thấm trong đó những giọt mồ hôi,những giọt nước mắt của người dân xứ trà tự bao đời, những người đã làm nên thương hiệu không thể mờ nhạt trong tiềm thức của người dân đất việt, trong lòng của bạn bè Quốc tế. Ai mà không biết đến : “Chè Thái, gái Tuyên”.....Sắc xuân về trên  những nương chè làm nên bao ấn tượng thật khó phai dấu về cảnh sắc,về con người và nhất là luôn mang đến niềm hân hoan và tự hào khó tả trong mỗi trái tim con người Thái Nguyên.

Nằm cách trung tâm thành phố Thái Nguyên 13 km về phía tây, Tân Cương là vùng đất bán sơn địa, cảnh quan thiên nhiên đẹp mắt. Bắt nguồn từ những cánh rừng trên núi, các con suối chảy róc rách men theo những chân đồi chảy về tưới mát cho cả vùng chè Tân Cương. Đến nơi đây, vào bất kỳ thời điểm nào ta cũng không khỏi ngỡ ngàng trước vẻ đẹp hùng vĩ, xanh mướt một màu của những nương chè. Nhưng không thể phủ nhận một điều rằng thiên nhiên sẽ tươi đẹp hơn bao giờ hết khi khoe mình trong nhan sắc xanh ngời của mùa xuân. Nếu như trên rẻo cao hoa ban, hoa đào trên núi nở trên các lưng đèo, sườn núi khi mùa xuân đến thì miền đất trung du Thái Nguyên lại như  nở hoa xuân với những búp chè xanh mơn mởn và căng tròn nhựa sống trải dài vô tận trên đồi, trên nương. Mùa xuân ghé qua mang theo cái ấm áp đủ để ta thấy khoan khoái, dễ chịu khi vừa trải qua cái giá lạnh thấu xương da của ngày đông miền bắc. Những cơn mưa phùn lất phất bay đã tưới mát lên những nương chè khô hạn suốt một mùa đông dài. Những búp chè xanh non như cố vươn mình ra để đón lấy những hạt  mưa xuân quý giá, đó chính là bước chuẩn bị tốt nhất cho sự sinh trưởng trước khi vào vụ thu hoạch đầu tiên của năm – vụ xuân. Thế là cả nương chè đã uống đầy tinh túy của đất trời, đã đạt đến độ phát triển chín nhất để người dân có một vụ chè bội thu. Hòa mình trong sương sớm mùa xuân, được thả tầm mắt chiêm ngưỡng tấm thảm xanh mướt dệt lên từ những chiếc “bát úp” xếp hàng thẳng tắp. Mưa xuân lất phất bay đọng lại long lanh trên những búp chè mỡ màng như muốn ướp thêm cho vị trà thêm đậm đà.

Chè Thái Nguyên có hương vị tự nhiên, vị đậm đà, chát mà ngọt (Tiên nồng hậu ngọt), màu nước xanh trong, thực khách còn hưởng mãi vị ngọt còn lắng sâu trong vị giác sau chén trà xanh.

Chè Thái Nguyên có tác dụng giải nhiệt, giảm béo, có chất bổ của Vitamin A,B1,B2,B6,K,C…có tác dụng bổ gan, giải thận, trị bệnh tăng huyết áp và phòng chống phóng xạ, chống ung thư…

Cách chế biến chè xanh và chè đen

1. Chế biến chè đen truyền thống với chè tân cương tại hà nội
Để tạo điều kiện cho quá trình lên men của chè đen thuận lợi, quá trình bay hơi nước của lá chè phải được tiến hành ở nhiệt độ thấp. Lá chè sau khi thu hoạch về được trải thành những lớp mỏng có độ dày 1,5-2kg/m2 để làm héo tự nhiên trong khoảng 10-12 giờ, tùy thuộc vào độ ẩm không khí, sao cho độ ẩm còn lại trong lá chè 62-63% (với chè non) và 64-67% (với chè già). 
Vò chè đen được tiến hành 3 lần, mỗi lần khoảng 45 phút. Sau mỗi lần vò, sàng phân loại chè để tách những phần chè nhỏ lọt sàng đưa lên men trước, phần chè to không lọt qua sàng tiếp tục vò, khi lá chè đã xoắn chặt là được. Vò chè thực chất là giai đoạn đầu của quá trình lên men vì ngay khi tế bào lá bị vò dập, men trong lá chè đã tiếp xúc với oxy không khí và diễn ra quá trình ngưng tụ các hợp chất phenol. 
Chè vò xong được chuyển qua chảo để sao khô hoặc có thể cho vào máy sấy, lò sấy. Giai đoạn đầu có thể sấy hoặc sao khô ở nhiệt độ 85-90oC trong 10-15 phút để độ ẩm còn lại trong chè khoảng 20%. Giai đoạn sau sao khô hoặc sấy ở nhiệt độ 60-70oC trong hơn 1 giờ hoặc hạ thấp nhiệt độ, kéo dài thời gian lâu hơn để đảm bảo hương vị của chè và giữ độ xoắn của cánh chè, độ ẩm cuối cùng của lá chè xanh từ 4-6%. 
 Lên men xong, chè được sấy khô (không được phơi hoặc sao) trong các máy sấy ở nhiệt độ 90oC trong 15 phút đầu, sau đó hạ nhiệt độ xuống 80oC sấy thêm 15 phút nữa.
Chè sau khi vò được chuyển vào các khay chuyên dùng với độ dày khoảng 4cm, xếp thành từng chồng, đẩy vào các phòng thông gió, phun ẩm và điều hòa không khí dưới 90% cho lên men tự nhiên. Giữ nhiệt độ phòng 20-25oC với thời gian 2-3 giờ. Độ ẩm cuối cùng của chè đen đạt 4-6% là đạt chất lượng. 
2. Chế biến chè xanh 
Nguyên liệu để chế biến chè xanh - chè tân cương tại hà nội là những giống chè lá to, búp mập, hái đúng tiêu chuẩn 1 tôm 2 lá, 1 cá 2 chừa, thủy phần cao, thu hái vào buổi sáng sớm, phía ngoài mặt lá có nước. Sau khi thu hái, lá chè được cần để tự nhiên trong khoảng 4-6 giờ. 
Diệt men: trước tiên bà con nhúng lá chè vào nước sôi (chần chè) trong 1-2 phút rồi vớt ra, để ráo nước và làm nguội nhanh, ép nước cho bớt lượng nước ở lá chè. Bà con có thể sao diệt men chè bằng thùng quay tay. 
 Việc sao chè được tiến hành bằng thiết bị thùng quay hoặc chảo có nhiệt độ dưới 220oC. Ở điều kiện này chỉ sau 4 phút là enzim bị triệt tiêu hoàn toàn trong lá chè. Khi sao diệt men cần đốt to lửa, dùng tay quay trống với tốc độ 25-30 vòng/phút trong khoảng 3-5 phút cho trống nóng đều tới 250-280oC rồi cho nhanh chè vào trống, vừa cho chè vào vừa quay cho trống đảo chè, mỗi mẻ sao cho 5-7kg chè tươi từ 7-10 phút. Khi sao xong cần quay nhanh trống theo ngược chiều lại để lấy chè ra và rải đều trên sàn làm nguội nhanh chè. 
Vò chè xanh: Có thể vò chè bằng thủ công hoặc máy chuyên dùng. Sau khi chè được sao diệt men và làm nguội sẽ được cho vào thùng vò. Bà con chỉ cần đóng động cơ điện là thùng vò sẽ quay theo chiều kim đồng hồ, khi đó khối chè trong thùng sẽ được chà xát với gân và đảo trộn liên tục, các lá chè bị vò giập và cuộn lại. Khi chè vò xong, hứng thúng dưới mâm vò rồi mở nắp ở giữa mâm phía dưới trong khi vẫn cho mát chạy để chè rơi ra. Bà con không quên sàng lại cho tơi các cục lá chè vón và làm nguội chè.
Sau khi vò chè, cánh chè phải thật xoắn và độ dập của lá chè đạt tỷ lệ 45-55%. 

chè thái nguyên trong lòng bạn bè

Yên Bái và Thái Nguyên là một trong những tỉnh có sản lượng chè lớn ở Việt Nam. Về chất lượng chè, chè Thái Nguyên tại hà nội là chè nổi tiếng không những trong nước mà cả nước ngoài. Chúng tôi đã đi nhiều nước, nói đến chè xanh Việt Nam thì người ta vẫn nói chè Thái Nguyên có hương vị đặc biệt, thơm ngon, khi uống không quên được. Ở tỉnh Yên Bái, ngoài chè trung du, Yên Bái còn có chè vùng cao, đó là chè San Tuyết của Suối Giàng, chè này người H’ Mông gọi là cây thuốc khi uống vào ban đầu có vị chát, sau đó có vị ngọt. Hai tỉnh cần có sự hợp tác tốt hơn nữa trong việc phát triển ngành chè, đặc biệt qua Festival này cần quảng bá thương hiệu chè, không những cho chè Thái Nguyên mà cho các địa phương khác trong cả nước, vì cây chè có giá trị quan trọng trong đời sống người dân, vừa là cây phủ xanh đất trống đồi trọc, vừa là cây xóa đói giảm nghèo và làm giàu cho người nông dân. Trong lòng nhiều người dân Việt, cùng với café Buôn Ma Thuột, Trà Thái Nguyên từ lâu đã trở thành thứ đồ uống không thể thiếu. Trà Thái Nguyên với hương thơm, vị đượm đặc trưng đã để lại trong lòng mỗi người những cảm nhận tốt đẹp. Hãy nghe bạn bè, du khách nói về Trà Việt Nam, Trà Thái Nguyên chúng tôi cho rằng Thái Nguyên đang làm trách nhiệm chung của cả nước, của những người trồng chè trong việc quảng bá ngày càng rộng rãi hơn thương hiệu của chè Thái Nguyên nói riêng, chè Việt Nam nói chung. Tôi cũng chúc mừng tỉnh Thái Nguyên đã được Chính phủ phê duyệt Đề án bảo tồn và phát huy các giá trị vật thể và phi vật thể của Trà Thái Nguyên. Đây là điều kiện hết sức căn bản để vùng chè của Thái Nguyên cũng như cả nước tiếp tục phát triển. Chúng tôi thấy công tác chuẩn bị cho Festival Trà lần thứ hai của tỉnh rất chu đáo và thể hiện tinh thần trách nhiệm cao của tỉnh Thái Nguyên đối với những người sản xuất chè và cho ngành chè của Việt Nam. Festival Trà Thái Nguyên lần thứ hai này cũng là dịp để Lạng Sơn quảng bá thương hiệu chè Đình Lập và trên cơ sở đó làm phong phú hơn các thương hiệu chè của Việt Nam nói chung, lan tỏa trên cả nước cũng như quốc tế. Tôi đánh giá rất cao chất lượng của sản phẩm trà Thái Nguyên. Danh tiếng chè Thái Nguyên đã đi vào trong tiềm thức của người dân không chỉ đối với Hà Nội mà đối với cả nước. Tôi cũng rất khâm phục cách làm của Thái Nguyên để quảng bá các sản phẩm nông nghiệp thông qua Festival Trà và thấy rằng đây không đơn thuần là quảng bá sản phẩm mà thông qua việc quảng bá văn hóa trong việc sử dụng sản phẩm nông nghiệp đã nâng tầm giá trị sản phẩm nông nghiệp lên rất nhiều. Hà Nội sẽ tham gia hưởng ứng Festival Trà Thái Nguyên - Việt Nam lần thứ hai, năm 2013 và có kế hoạch hợp tác với Thái Nguyên để nâng tầm giá trị cây chè Hà Nội phát triển hơn. Tôi cũng như rất nhiều người Việt Nam thích uống trà, đặc biệt là trà Thái Nguyên. Khi uống trà Thái Nguyên tôi cảm nhận thấy có một hương vị đặc biệt và là một thức uống bổ dưỡng, giúp chúng ta sảng khoái trong những lúc mệt mỏi. Trải qua thời gian, trà Thái Nguyên đã khẳng định được uy tín và thương hiệu trên thị trường. Thái Nguyên cần tập trung nâng cao chất lượng của trà thông qua áp dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật và các công nghệ trong sản xuất, cũng như chế biến trà. Vấn đề thứ hai là phải quy hoạch các vùng trà đạt tiêu chuẩn và người sản xuất trà phải đạt trình độ tay nghề cao, có như vậy thương hiệu trà Thái Nguyên cũng như trà Việt Nam mới lan rộng trên thị trường thế giới.